Todo chega desde o mar, de Santiago Ferragud

Santiago Ferragud

Todo chega desde o mar

Medulia, A Coruña, 234 páxinas, 19,90 €, 2022

Participo da opinión que esta novela resulta, a todas luces, moi oportuna pois trae á memoria aqueles acontecementos que hai cincuenta anos paralizaron a cidade de Vigo por máis de dúas semanas. Se alguén, como é caso de quen isto escribe, tiña na súa contorna familiar persoas que traballaban no que pasado o tempo pasou a chamarse como “o metal”, aqueles acontecementos asoman e reavívanse de xeito nítido.

Malia este foco de atención, substantivo nesta novela, Ferragud -que se estrea no ámbito narrativo con esta proposta- non desatende as consecuencias que aquela loita sindical en pleno franquismo carrexou como foi o feito de que algúns daqueles folguistas fundasen o GRAPO ou que, ao mesmo tempo, se recupere a memoria da cidade grazas ao encontro que se produce entre Irene, que viviu sendo nova aquela folga do 72 e a voz narradora, que persegue pechar a elaboración dun libro que, vinte anos atrás, tivera que deixar na gabeta. Esta será a que acuda a Carballo, que coñece ben os recantos da historia de Vigo e as loitas políticas daquela época. Malia non poder establecer unha relación fluída con el si o fará coa esposa deste, Irene, con quen solidifica unha relación de amizade. E así como ficción vai collendo corpo desvelándose capítulos que explican a xénese, o desenvolvemento e a desaparición do grupo terrorista amentado tanto a través das hemerotecas e das suxestións de Carballo -neto dun empresario morto a mans dos resistentes en Lavadores en xullo do 36- como desa fonte inesgotable de información que representa Vulcano: personaxe misterioso que participou na fundación do GRAPO e que -confesa- participou en numerosos atracos e operacións do grupo pero que sempre lograra eludir a xustiza.

Alén deste foco narrativo hai outro que recupera, ao fío das súas investigacións da narradora e da súa afección á historia, excertos sobre a cidade que versan sobre a guerra da Independencia, a ría de Vigo e os seus combates, as figuras de Taboada Leal ou Pedro Madruga, o porto, a cidade republicana ou a vivencia da guerra na mesma que, talvez e ao meu ver, malia seren textos de indubidable interese, poden supor certa ruptura da tensión narrativa que se deseña na historia principal. Malia isto, subliñaría globalmente esa vontade de ofrecer unha revisión da historia contemporánea da cidade desde moi distintos puntos de vista que repara nos políticos do tardo-franquismo e da democracia, na evolución arquitectónica ou mesmo na idiosincrasia dos seus habitantes por só citar tres casos. Non quixera esquecer tampouco que esta é unha novela de xestación vagorosa como evidencia a profusión de datos manexados no que respecta tanto á dinámica e historia da propia cidade como a todo aquilo que tivo que ver co grupo terrorista e os seus membros.

Dirase desta proposta que pode ser unha historia local. Si e non, porque tamén é unha historia de xinea nacional e unha historia universal que sitúa a cidade de Vigo, coas súas luces e sombras, no epicentro dun acontecemento verdadeiramente sorprendente e nunca imaxinado. Como afirma Manuel Bragado, prologuista da novela, é este o relato dun Vigo “volcán de dinamismos e contradicións, célula que contén todas as galicias posibles”. Recomendo a súa lectura.

         

Deixar unha resposta

introduce os teu datos ou preme nunha das iconas:

Logotipo de WordPress.com

Estás a comentar desde a túa conta de WordPress.com. Sair /  Cambiar )

Twitter picture

Estás a comentar desde a túa conta de Twitter. Sair /  Cambiar )

Facebook photo

Estás a comentar desde a túa conta de Facebook. Sair /  Cambiar )

Conectando a %s